آشنایی زدایی              

یکی از مهم ترین نکاتی که فرمالیست ها درباره شکل بیان ادبی مطرح کرده اند،مفهوم آشنایی زدایی   رابه کاربرد ostranenya.شکلوفسکی نخستین بار این مفهوم رادر رساله هنرهمچون شگرد  آغاز کردو  واژه 

پس از اویاکوبسن و تینیانوف در مواردی از این مفهوم با عنوان  بیگانه سازی یادکردند.                           

به نظر شکلوفسکی هنر ادراک حسی ما رادوباره سازمان می دهد ودر این مسیر قاعده های آشنا و ساختار های به ظاهر ماندگار واقعیت را دگرگون می کند. این روند اشیا را چنانکه  برای خود وجود دارند  می نمایاند و همه چیز را از حاکمیت  سویه خودکار  که زاده ی ادراک حسی ماست می رهاند.                                                  

مناسبات بینامتنی :                                                                                                    

در آغاز روش فرمالیست ها این بود که از زاویه های گوناگون { واج شناسی ، قواعد وزن ، ریخت شناسی و ...} به متنی ادبی توجه کرده  سپس  مناسبات درونی آن ها را مطرح می کردند . در گام بعد آن ها دریافتند که اول باید هر کد ادبی را از راه کدهای زبانشناسیک بشناسند ،  و از این راه نکته اصلی یعنی : مناسبت ادبیات و زبان را مطرح کردند .               

ریشه های فرمالیسم روس :

چارلز ویلیام  موریس:

فیلسوف پراگماتیست آمریکایی. وی بخش اصلی کارش را متمرکز بر مسائل معنا شناسی و دلالت زبانی  کرد و درنشانه شناسی دنباله کار فکری پیرس را را گرفت.موریس بیانی دقیق و نظام دار از نشانه شناسی ارائه داد و نخستین اثرش در این زمینه کتابی است به نام مبانی نظریه نشانه ها که به سال 1938 منتشر شده است.

اهم کارهای موریس عبارت اند از:

۱) تقسیم بندی نشانه ها به پنج شکل تازه

۲) طرح مبحث مورد تاویلی و دلالت معنایی

۳) تمایز میان سه جنبه متفاوت نشانه شناسی

فردینان دوسوسور(1913-1857)

شهرتش به سبب کتاب (درس هایی درباره ی زبان شناسی همگانی)است که در سال 1916(سه سال بعد از مرگ اش)توسط شاگردانش به چاپ رسید.

به نظر می رسد اهمیت کار سوسور در تمایزی است که میان مفاهیم زبان شناسی گذاشت.او زبان شناسی را زیر شاخه ای از علم( نشانه شناسی) می دانست.هرچند که این علم هنوز به وجود نیامده بود و او تنها پیدایش چنین علمی را پیش بینی می کرد.به عقیده ی او از طریق کشف روابط بین نشانه ها(نشانه شناسی)می توان به روابط زبان نیز پی برد.اصطلاحی که سوسور برای علم متولد نشده ی زبان شناسی به کار برد Semiology است ،برگرفته ازSemiostics .(در سده ی هفدهم از این اصطلاح به عنوان مرحله های نخست شناخت بیماری یا دقت به نشانه های بیماری استفاده می شد).

اهم کارهای سوسور عبارت است از:

1- تمایز میان زبان و گفتار.2- طرح مبحث نشانه و قرارداد.3- مفهوم تمایز .4- طرح اهمیت تفاوت های ذهنی (کنش ذهنی).5- تمایز میان دال و مدلول.6- تمایز میان دو رویکرد به زبان_هم زمانی و در زمانی).7- تمایز میان دو محور زبان(هم نشینی و جا نشینی).